LasIndias.blog

Conquistar el trabajo es reconquistar la vida

Grupo de Cooperativas de las Indias

videoblog

libros

Batalo kontraŭ la recentralizado: Unu granda defio kaj unu bona okazo

En tiu ĉi nova etapo de nia batalo kontraŭ la recentralizado ni alfrontos unu grandan defion, kunfunkcipovo, kaj ĝuos la okazon malfermi porton al diverseco kaj novigado.

tim_semantic_webLa nova revo de Tim Berners-Lee ne estas nova. Ni povas trovi la unuajn spurojn de tiu revo en la provoj semantike evoluigi la Reton jam en 2001. La unuaj paŝoj de la «reto el datumoj» okazis tiam kaj kelkaj pliaj paŝoj estis faritaj dank’ al la enkonduko de HTML5 en 2014. Sed daŭre nun ni povas citi la vortojn de Tim Berners Lee en 2006 por prezenti la fakton ke ĝis nun oni ne faris konsiderindajn progresojn en la direkto al Semantika Reto aŭ «Reto el datumoj».

Tiu ĉi simpla ideo…plu estas amplekse ne plenumita

Kial? Kio okazis en la lastaj jaroj kaj kial tiu ĉi simpla ideo ne trovis ampleksan akcepton en la Interreto? En la lastaj jaroj la Interreto suferis «zombian atakon». Por bildigi tion ĉi ni imagu Tim kaj la grupetojn defendantajn semantikan reton kiel la supervivintojn de tiu «zombia atako» kiuj dum la lastaj longaj jaroj, pli ol dek, vagadis tra la reto sed neniu aŭskultis ilin.

walledgardensKial? Ĉar centralizitaj servoj interesiĝas nek pri la interŝanĝo de datumoj nek pri pli malferma reto kie datumoj estu facile kaj libere interŝanĝeblaj. Male ili brakumos siajn datumbazojn kaj neniel interŝanĝos ilin kun aliaj retejoj aŭ aplikaĵoj kaj eĉ singarde pruntedonos ilin al origina posedanto aŭ kreinto de tiuj datumoj. Granparte ilia negocmodelo dependas de tio kaj post la malsukceso de OpenSocial ni povas konstati ke eĉ malgrandaj centralizitaj retejoj rifuzas kunlabori kaj interŝanĝi datumojn.

Tiu ĉi fenomeno estas facile komprenebla per la distingo inter retaj topologioj kaj la sociaj naturoj kiuj fontas el malsamaj retaj topologioj. Resume ni vidas ke centralizitaj kaj malcentralizitaj retoj kaj servoj inklinas al malabundo kaj kandidatiĝas kiel alternativoj al la Interreto. Male distribuitaj retoj inklinas al abundo kaj la rezulto estas oceano el interkonektitaj insuloj.

La danĝeroj de tiuj centralizitaj servoj estas ja vaste konataj kaj dum lastaj jaroj ili montriĝis ne venkeblaj. Ĉu ili estas venkeblaj nun? Ĉu la revo de Tim Berners Lee estas atingebla nun? Respondi jese al tiuj ĉi demandoj estus iom ne respondece kaj tro anticipi sed kion ni povas respondi kun certeco estas ke ĉiufoje pli stariĝas alternativaj mondoj surbaze de du potencaj ideoj: aŭtonomio kaj suvereneco.

En tiu ĉi nova etapo de nia batalo kontraŭ la recentralizado ni alfrontos unu grandan defion, kunfunkcipovo, kaj ĝuos la okazon malfermi porton al diverseco kaj novigado.

Kunfunkcipovo: La defio de la interŝanĝo de datumoj

Datumoj estas unu el ŝlosilaj faktoroj por kunfunkcipovo kaj se temas pri ilia interŝanĝo nia ĉefa problemo estas la manko de komuna lingvo.

La tradukproblemo

babelturoProgramistoj reprezentas la samajn aŭ similajn datumojn en siaj aplikaĵoj diversmaniere. En la programada mondo tio ĉi nomiĝas reprezento- aŭ datummodeloj.

Ekzemple, la detaloj de uzantkonto estas konservataj per modelo sub la nomo Uzanto ĉe aplikaĵo A kaj aplikaĵo B povas konservi tiujn detalojn sub la modelo Aĉetanto. Plie la detaloj aŭ kampoj konsistigantaj la menciitajn modelojn povas ne nomiĝi same kaj ne ĉiuj troviĝi en ambaŭ modeloj. La antaŭnomo de la uzanto povas esti atingebla ĉe la unua modelo per la kampo nomo kaj ĉe dua modelo per la kampo AntaŭNomo. Por ni estas facile identigi kiu kampo ekvivalentas al kiu sed por maŝinoj, aplikaĵoj kaj sistemoj, tiuj du kampoj estas tute malsamaj ili ne sukcesos bone prilabori tiujn datumojn. Tiu ĉi estas la tradukproblemo.

Ekzistas diversaj strategioj por venki tiun ĉi problemon. Ĉiu el ili prezentas diversajn karakterizaĵojn, avantaĝojn kaj malavantaĝojn. Sed du postuloj helpos nin klare decidi por unu el tiuj strategioj. Tiuj ĉi du postuloj estas tuja realtempa interŝanĝo de datumoj kaj ne dependi de centra tradukanta nodo.

Nu, tio kion ni bezonas estas la kreo de komuna lingvo por niaj aplikaĵoj kaj retejoj por la interŝanĝo de datumoj. Alivorte, la fasonado de komunaj datummodeloj. Jen kiel ni revenas al la revo de Tim Berners-Lee kaj al la interligitaj datumoj.

Interligitaj datumoj estas certe potenca bazo por la kreo de nia bezonata komuna lingvo. Plie ekzistas pluraj projektoj kiuj jam laboras en tiu ĉi direkto kiaj «Open Vocab». Ĉu alvenis la momento antaŭenpuĝi ilian disvolviĝon? Nepre jes!

krudaj datumoj: Pordo al diverseco kaj novigado

miksadoLa difino de datummodeloj por ĝia interŝanĝo estas grava ŝanco por disponigi strukturitajn sed kiel plej krudajn datumojn por ke iu ajn persono, grupo aŭ komunumo povu miksi ilin kaj ellabori novajn surbaze de la origine akiritaj. Ĝenerale temas pri la ebleco rankonti la datumojn el plej diversaj vidpunktoj kaj fari per ili plej diversajn kolaĝojn.

Kolaĝoj kaj miksado estas fundamentaj por novigado. Juan Urrutia kaj David de Ugarte jam antaŭ longe prezentis tiun ĉi fakton en video pri la taŭgeco de la intelekta proprieto en la nuna socio. Hodiaŭ krei estas miksi kaj klara ekzemplo el tio estas la artindustrio kie kreado pli kaj pli sinonimas al postproduktado.

Esti konscia pri tiu ĉi fakto helpos nin ne preterlasi la okazon por difini prilaboreblajn datummodelojn kiuj provizu krudajn datumojn al kiel eble multe da personoj kaj komunumoj.

Konkludoj

En la batalo kontraŭ la recentralizado de la Interreto ni alfrontas grandan defion: Semantika kunfunkcipovo aŭ alivorte la interŝanĝo de datumoj inter aplikaĵoj kaj retejoj. Bonŝance ni jam kalkulas je valoraj iloj kiaj la interligitaj datumoj kaj projektoj kiuj jam laboras en tiu ĉi direkto. Ni ne preterpasu la okazon malfermi pordon al diverseco kaj novigado. Krudajn datumojn tuj!

«Batalo kontraŭ la recentralizado: Unu granda defio kaj unu bona okazo» recibió 0 desde que se publicó el Viernes 6 de Marzo de 2015 . Si te ha gustado este post quizá te gusten otros posts escritos por Manuel Ortega.

Deja un comentario

Si no tienes todavía usuario puedes crear uno, que te servirá para comentar en todos los blogs de la red indiana en la
página de registro de Matríz.